Vandaag zitten we in de tuin bij Marc en Joanne van THE LODGE – Torsby. Terwijl Marc er een parasol bij pakt om ons tegen de felle middagzon te beschermen, genieten we van het uitzicht over het meer Nedre Brocken en de zelfgebakken wafels.

Een autokerkhof, bilkyrkogård, staat bij de meeste vakantiegangers niet bovenaan het lijstje als het gaat om te bezoeken bezienswaardigheden. Toch ligt er in Värmland een die echt de moeite van het bezoeken waard is. Het autokerkhof in Båstnäs bevat ongeveer duizend auto’s uit de jaren 30 tot 70 van de vorige eeuw. Deze unieke plaats is decennia lang het eigendom geweest van de broers Tore en Rune Ivansson. In hun autosloperij demonteerden ze auto’s en verkochten de onderdelen. Het grootste deel vond zijn weg naar Noorwegen, dat na de Tweede Wereldoorlog arm was en waar auto-onderdelen moeilijk te verkrijgen waren. Dit is ook de reden dat er vroeger veel autosloperijen langs de grens waren.

Beide broers woonden op de boerderij en verkochten tot ongeveer 1980 auto’s en onderdelen van voornamelijk Amerikaanse auto’s. De broers Ivansson zijn jaren geleden overleden. De oude sloperij is vandaag de dag een autokerkhof van de achtergelaten auto’s. De natuur heeft in al die jaren niet stilgestaan en heeft de wrakken overwoekert waardoor het geheel een bizarre en soms zelf spookachtige aanblik krijgt. 

Båstnäs bilkyrkogård is nu een bezienswaardigheid en trekt jaarlijks vele bezoekers waaronder veel fotografen en kunstenaars.

(ondanks dat het allemaal autowrakken zijn is het niet de bedoeling dat je iets stuk maakt of meeneemt)

Båstnäs Bilkyrkogård is een van de vele toeristische tips uit onze reisgids Värmland, ongerept en avontuurlijk Zweden

Elke zaterdag verschijnt er op onze blog een “lördagsmys”. Lördag is zaterdag. Het werkwoord mysa betekent iets leuks, plezierigs of gezelligs doen. Onze blog houden we “mysig”, geen diepgravend achtergrond artikel maar gewoon iets leuks over Zweden. De blog kan over een weetje gaan, een verhaal dat hoort bij een van onze foto’s of een onderwerp wat onze blog nog niet gehaald heeft. Mocht je een suggestie hebben dan mag je dat ook laten weten.

Zweden kent het allemansrecht, allemansrätten, dankzij dit unieke recht mag iedereen zich vrij bewegen in de natuur zelfs op plaatsen die het eigendom zijn van iemand anders. Dit betekent niet dat je zomaar mag kamperen in de tuin van de buren, tenzij je toestemming hebt. Maar je mag wel door het bos van de buren wandelen en bessen plukken zonder het te vragen. Kortom er mag veel maar niet alles.

Het allemansrecht is een oud gewoonterecht dat stamt uit de middeleeuwen. Sinds 1994 is het allemansrecht opgenomen in de Zweedse grondwet: “Iedereen moet toegang hebben tot de natuur volgens het allemansrecht”. De tekst zegt echter niets over wat het recht nu precies inhoudt. Het allemansrecht is dan ook geen echte wet maar is omgeven met wetten die de grenzen aangeven van wat mag en wat niet mag. Zo mag je bijvoorbeeld niet wandelen over grond of beplanting of andere eigendommen die hierdoor kunnen worden beschadigd en mag je je niet zodanig op iemands terrein begeven dat je huisvredebreuk pleegt.

Zodra je je in de natuur begeeft of het nu is om te wandelen, zwemmen, kanoën, picknicken of kamperen maak je gebruikt van het allemansrecht. De grondregel voor het recht is: “Störa inte -Förstöra inte” oftewel “Verstoor niet – Verniel niet”.

Wandelen mag overal behalve op gecultiveerde grond of de grond die bij een huis hoort.

Fietsen (mountainbiken) mag in principe overal maar vermijd zachte paden omdat ze snel beschadigd raken. Er is geen algemeen verbod voor het fietsen op wandelpaden. De paden zijn aangelegd voor wandelaars wat betekent dat ze voorrang hebben.

Het plukken van bessen, paddestoelen en bloemen is toegestaan tenzij het beschermde soorten zijn.

Vuur maken mag als de omstandigheden veilig zijn. Het vuur mag zich niet kunnen verspreiden. Verder mag je hout sprokkelen. Je mag echter geen takken van bomen afbreken of bomen kappen. Ook een omgevallen boom mag je niet gebruiken. Tijdens periodes van droogte gelden er soms andere regels, een gemeente of provincie kan bijvoorbeeld alle open vuur verbieden. Maak ook geen vuur op rotsen omdat die kunnen barsten door de hitte. Het meest verstandige is om een aangelegde vuurplaats te gebruiken.

Kamperen met een tent (geen camper/caravan) mag overal zolang je niemand stoort of iets vernielt.

Afval gooi je in de vuilnisbak (let op dat het niet weg kan waaien) of neem je meer naar huis. Als je iets mee kunt nemen kun je het ook mee terug nemen.

In Nationale parken en natuurreservaten gelden andere regels. Kijk daarom eerst op de informatieborden om te zien welke regels daar gelden.

Bij twijfel raadpleeg de website van het Naturvårdsverket (Engels) of Håll Sverige Rent (Nederlands) waar je veel meer informatie vindt of gebruik je gezonde verstand.

Het allemansrecht is overigens niet uniek. Ook Finland heeft een vergelijkbaar recht dat zijn oorsprong heeft in de 600 jaar gemeenschappelijke geschiedenis die Finland en Zweden hebben. In Noorwegen is het allemansrecht al 60 jaar onderdeel van de Friluftsloven.

Let op! Campers, caravans, motorvoertuigen etc. vallen niet onder het allemansrecht maar de zogenaamde terrängkörningslagen. Deze voertuigen horen op de weg en niet in de natuur. Dit betekent dat je vrij mag kamperen met je tent maar niet zomaar je camper/caravan op zo’n plek mag zetten.