Vasaloppet

De Vasaloppet vindt zijn oorsprong ongeveer 400 jaar geleden in 1520, toen Zweden nog een unie met Denemarken was. Het volk was ontevreden over de Deense koning die als een tiran heerste. Gustav was ook fel gekant tegen de koning en werd hiervoor gevangen gezet in Denemarken. Hij wist echter te ontsnappen en begon aan een avontuurlijke reis naar het noorden. Onderweg probeerde hij het volk te bewegen om in opstand te komen, maar ze hadden liever vrede. Zijn hoop was gevestigd op de bewoners van Dalarna, ze waren hard en voegden zich zelden naar de besluiten van de koning. Gustav werd door Dalarna opgejaagd door de Deense achtervolgers maar het volk beschermde hem toch tegen de soldaten. Nadat hij een maand op de vlucht was sprak hij de menigte toe in Mora. Een paar weken eerder waren zijn vader en broer en nog 80 mannen onthoofd in Stockholm. Hij vroeg het volk of ze de wreedheden van de koning nog steeds verdroegen en riep ze op om de wapens te grijpen. Maar de mensen wilden eerst de dorpen in de omgeving raadplegen voordat ze naar de wapens grepen. De achtervolgers van Gustav kwamen ondertussen steeds dichterbij en het volk had nog steeds geen besluit genomen. Gustav werd daarom gedwongen om naar het westen in de richting van Noorwegen te vluchten. Een paar dagen later bereikte nieuws over nog meer wreedheden van de koning Mora en het volk had er spijt van dat ze Gustav niet meteen hadden gesteund. Daarop werden de twee beste skiërs, Lars en Engelbrekt, op pad gestuurd om de vluchtende Gustav te zoeken. In de buurt van Sälen hadden ze hem ingehaald. Hij werd overgehaald om terug te keren naar Mora om de opstand tegen de koning te leiden. Het duurde twee en een half jaar voordat Zweden een vrij land was. Op 6 juni 1523 werd Gustav Vasa gekozen als de eerste koning van Zweden. Nu is hij een symbool voor de grootste skiwedstrijd ter wereld, de Vasaloppet.

De start. (Foto: Vasaloppet.se)

De Vasaloppet wordt ieder jaar gehouden op de eerste zondag in maart. Dit jaar was de 93ste keer dat de Vasaloppet gehouden werd. Gisterochtend stonden daarom om 8 uur 15800 deelnemers in Sälen aan de start voor de 90 kilometer lange tocht naar Mora. De winnaar wordt ongeveer vier uur later verwacht in Mora. Wij reden daarom op tijd richting Mora om het spektakel mee te maken. In Mora hadden stonden we op mooie plek bij de finish en konden ondertussen op een groot scherm volgen hoe ver de skiërs waren.

Nog 22,2 kilometer te gaan.

Gustav Vasa.

De kranskulla en kransmas. Ieder jaar worden ze gekozen als ambassadeur van de Vasaloppet. Zij huldigen ook de winnaars.

Ze gingen ongelofelijk snel en naarmate ze Mora naderen leek het nog sneller te gaan. De commentator deed ondertussen verslag over de gebeurtenissen onderweg. We zagen de skiërs op het scherm Mora in komen voor de laatste twee kilometers. Toen ze nog enkele honderden meters te gaan hadden werd het tijd om het parcours in de gaten te houden. Nog even en ze zouden de bocht omkomen voor het laatste stukje naar de finish. Het publiek begon te juichen toen ze ze konden zien en even later kwam de kopgroep nog steeds op volle snelheid langs. De winnaar dit jaar was de Noor John Kristian Dahl in 3:57:18 gevolgd door nog twee Noren. De eerste Zweed was Markus Ottonson op de vierde plaats. De eerste vrouw was de Zweedse Britta Johansson Norgren in 4:19:43. De laatste deelnemer heeft er ongeveer 12 uur over gedaan. Of je nu eerste of laatste bent, het is een geweldige prestatie als je de tocht weet te volbrengen.

De uitgetelde winnaars.

De winnares bij de vrouwen, Britta Johansson Norgren (in het midden).

We hebben nog even staan kijken en daarna zijn we op weg gegaan naar Sälen. Onderweg zijn we gestopt bij de controlepost in Oxberg om te kijken bij de deelnemers die daar nog langskwamen. Vanaf hier is het voor de deelnemers nog een kleine 30 kilometer tot Mora. Ook hier was de sfeer gemoedelijk en misschien nog wel gezelliger dan in Mora. Het dorpje is klein maar was nu overstroomd met supporters van de Vasaloppet. Deelnemers worden aangemoedigd door familie en vrienden en er is tijd voor een praatje, toiletbezoek en wat te eten. We zagen deelnemers die er nog fit uitzagen maar ook waarvan we ons afvroegen of ze Mora wel gingen halen.

De controlepost in Oxberg.

Bij Oxberg.

Bij Oxberg

Na Oxberg hebben we onze rit vervolgd richting Sälen. Bij Risberg zijn we nog even gestopt. Alle deelnemers waren hier zo te zien al voorbij. Er was niemand meer en alles was opgeruimd. Vanaf Risberg is het nog zo’n 50 kilometer naar Mora.

De controlepost in Risberg is al helemaal verlaten.

Bij Risberg hebben we toch nog even goed gekeken of we een achterblijver konden zien.

Daarna zijn we doorgereden naar Sälen waar het vanmorgen om 8 uur allemaal begonnen is. Op parkeerplaatsen stonden nog auto’s te wachten op de deelnemers die met pendelbussen weer teruggebracht werden. Het immense startveld was nu helemaal leeg.

Hier begon het vanmorgen allemaal. 15800 deelnemers stonden hier klaar voor de start van de 93ste Vasaloppet.

De laatste deelnemer was nog niet binnen toen wij weer in Stöllet aankwamen. Het was een prachtig evenement om van zo dichtbij mee te maken.

Reageren is niet mogelijk